english
Wersja angielska | English version

Mieczysław Tomaszewski
Chopin - kronika życia i twórczości

1810 - 1826. PROLOG
1826 - 1835. METAMORFOZY
1835 - 1846. APOGEUM
1846 - 1849. EPILOG


1835 - 1846. APOGEUM: Okres osiągnięć szczytowych. Twórczość w stylu romantycznym odmiany dynamicznej i refleksyjnej

Lata dojrzałości i pełni 1835 -40
1835
15 VIII -
spotkanie z rodzicami w Karlsbadzie (Karlovy Vary)
2 IX -
nieznanemu adresatowi dedykuje fortepianowy układ refrenu Jeszcze Polska nie zginęła
6 IX -
wyjazd z rodzicami do Diecina
15 IX -
hr. Józefinie Thun-Hohenstein w Diecinie dedykuje Walca As-dur z op. 34
19 IX -
w Dreźnie spotkanie z rodziną Wodzińskich; u Wodzińskich "między innymi zagrał Jeszcze Polska nie zginęła czyli Mazurka Dąbrowskiego i z niego prześliczne swej kompozycji wariacje"; protest rosyjskiej ambasady
22 IX -
w sztambuchu Marii Wodzińskiej: "soyez hereuse" - pod 3 taktami Nokturnu Es-dur z op. 9; 24 IX dedykuje jej rękopis Walca As-dur (op. 69 nr 1)
27 IX -
wyjazd z Drezna
od 28 IX -
w Lipsku; spotkanie z Mendelssohnem i Schumannem u ojca Clary Wieck; Chopin gra nokturny i etiudy, podziwia grę Clary
6 X -
R. Schumann w "Neue Zeitschrift für Musik": "był tu Chopin [...] gra zupełnie tak, jak komponuje, to znaczy na swój jedyny sposób"; F. Mendelssohn do rodziny: "był tu Chopin [...] muzykowaliśmy nie rozstając się"
ok. 20 X -
w Paryżu; po spowodowanym chorobą dłuższym postoju w Heidelbergu i krótkim pobycie w Strasburgu
24 XII -
w "Journal des Débats" informacja, że Chopin będzie improwizował podczas wenty na rzecz polskich emigrantów
1835/36
XII/I -
ciężko choruje
1836
I -
pomaga Karolowi Lipińskiemu w urządzeniu koncertu
3 V -
po ukazaniu się w Paryżu cyklu wierszy powstańczych Wincentego Pola pt. Pieśni Janusza Chopin improwizuje muzykę do kilkunastu; jedyna zapisna nosi datę rocznicy narodowej
25 VI -
spotkanie z Mickiewiczem u Niemcewicza
28 VII -
przyjeżdża do Marienbadu (Mariánské Lázni ) na spotkanie z Wodzińskimi
8 IX -
w Dreźnie wpisuje M. Wodzińskiej do sztambucha pieśń Pierścień
9 IX -
oświadcza się o rękę 17-letniej M. Wodzińskiej i zostaje przyjęty, pod warunkiem dbania o zdrowie; narzeczeństwo jest potajemne; wpisuje do jej sztambucha dwie pierwsze Etiudy z op. 25
11 - 13 IX -
w Lipsku spotyka się z R. Schumannem i jego kręgiem
-
R. Schumann: "Gdyby samowładny, potężny monarcha Północy wiedział, jak niebezpieczny wróg grozi mu w dziełach Chopina, w pełnych prostoty melodiach mazurków, zakazałby pewnie tej muzyki. Dzieła Chopina to ukryte wśród kwiecia armaty"
14 IX -
Teresa Wodzińska do Chopina: "błogosławię Cię z duszy, jako kochająca Cię m[atka ...] zważ, że to jest czas próby"
X -
w drodze do Paryża spotyka się w Kassel z Louisem Spohrem a we Frankfurcie n. Menem z K. Lipińskim
-
w Paryżu zmienia adres: rue Chaussée d'Antin 38
ok. 24 X -
u hrabiny Marie d'Agoult spotyka George Sand (32 lata); do F. Hillera: "cóż za antypatyczna kobieta!"
5 XI -
G. Sand (wraz z Lisztem i hr. d'Agoult) na wieczorze muzycznym u Chopina
10 XI -
Mickiewicz na wieczorze muzycznym u Chopina
24 XII -
Chopin z Mickiewiczem i Niemcewiczem na wigilii u Eustachego Januszkiewicza
1837
25 I -
chłodny list T. Wodzińskiej z konwencjonalnym dopiskiem Marii
III - IV (?) -
na koncercie dla uczczenia V. Belliniego prawdopodobnie wykonuje wraz z F. Lisztem, Sigismundem Thalbergiem, J. P. Pixisem, H. Herzem i C. Czernym wariacje Hexameron na temat marsza z opery I Puritani
10 VII -
wyjeżdża z Camille Pleyelem na 2 tygodnie do Londynu, gotów stamtąd przez Holandię i Niemcy jechać na spotkanie z Marią
ok. 20 VII -
w salonie Broadwooda gra dla grupy znajomych
ok. 23 VII -
wraca do Paryża; pożegnanie z marzeniem o domu; na pakiecie z listami od Wodzińskich napis "moja biéda"
X -
ukazują się Etiudy op. 25 z dedykacją dla M. d'Agoult
28 XI -
w wigilię rocznicy wybuchu powstania listopadowego wpisuje do sztambucha nieznanej osoby trio z Marsza żałobnego przyszłej Sonaty b-moll
1838
4 II -
Heinrich Heine w "Revue et Gazette Musicale": "jest poetą dźwięków"
-
R. Schumann wydaje cykl Kreisleriana z dedykacją dla Chopina
przed 25 II -
koncertuje w Tuilleries na dworze Ludwika Filipa I
3 III -
wraz z Adolphem Gutmannem, Pierre J. Zimmermanem i Charlesem V. Alkanem bierze udział w wykonaniu na 8 rąk fragmentów VII Symfonii Beethovena
12 III -
w Rouen na koncercie benefisowym A. Orłowskiego gra Koncert e-moll - żywiołowe przyjęcie
25 III -
Ernest Legouvé w "Gazette Musicale" po koncercie w Rouen: "na pytanie, kto jest pierwszym pianistą świata: Liszt czy Thalberg, odpowiedź jest tylko jedna: - Chopin"
25 (27?) IV -
wieczór u Charlotte Marliani z G. Sand (jej słynne słowa: "On vous adore") i M. Dorval
V -
słynny list G. Sand do Wojciecha Grzymały w kwestii Chopina; początek intymnej przyjaźni z autorką Lelii
VII -
Eugene Delacroix robi szkice do wspólnego portretu Chopina i George Sand
7(?) IX -
G. Sand do E. Delacroix: "Gdyby Bóg zesłał mi za godzinę śmierć, nie skarżyłabym się, bo mijają już trzy miesiące nie zakłóconego niczym upojenia"
27 X -
wyjazd na Majorkę
31 X -
spotkanie z G. Sand i z jej dziećmi (Maurycy, Solange) w Perpignan
2 - 7 XI -
w Barcelonie
7 XI -
na wyspę statkiem "El Mallorquin"
8 XI -
przyjazd do Palmy
15 XI -
do J. Fontany: "jestem w Palmie [...] Jestem blisko tego, co najpiękniejsze."
28 XI -
szkicuje Mazurka e-moll z op. 41 ("Palmejski")
3 XII -
do Fontany: "chorowałem przez te ostatnie dwa tygodnie jak pies"; jest zmuszony opuścić Palmę
28 XII -
w Valdemosie; "między skałami i morzem opuszczony ogromny klasztor kartuzów"
1839
22 I -
do Fontany: "posyłam Ci Preludia [...] Za parę tygodni dostaniesz Balladę [F-dur], Polonezy [op. 40] i Scherzo [cis-moll]"
11 II -
opuszcza Valdemosę ciężko chory
13 II -
opuszcza Majorkę; następnego dnia ląduje w Barcelonie
24 II - 22 V -
w Marsylii; okres rekonwalescencji
26 II -
G. Sand do C. Marliani: "Nie pluje już krwią, śpi dobrze, kaszle mało [...] Może spać w łóżku, którego nie spalą dlatego, że w nim spał"
24 IV -
na mszy żałobnej za Adolphe'a Nourrita gra na organach w kościele Notre Dame du Mont w Marsylii
3 - 18 V -
wycieczka morzem i pobyt w Genui
23 V - 1 VI -
z Marsylii przez Arles do Nohant
1 VI - 10 X -
pobyt w siedzibie G. Sand w Nohant (koło La Chatre, 300 km od Paryża); dalsza powolna rekonwalescencja; komponuje Nokturn G-dur z op. 37, 3 pozostałe Mazurki z op. 41; pracuje nad wykończeniem Ballady F-dur, Scherza cis-moll i Sonaty b-moll
8 VIII -
do Fontany: "Ja tu piszę Sonatę si b mineur"
VIII -
studiuje i koryguje paryską edycję Das Wohltemperierte Klavier Johanna Sebastiana Bacha
VIII/IX -
ukazują się Preludia op. 28; R. Schumann w recenzji: "najśmielszy, najdumniejszy duch poetycki naszej doby"
X -
powrót do Paryża na nowe mieszkanie: rue Tronchet 5; G. Sand przenosi się na pobliską Pigalle 16; związek utrzymywany w tajemnicy
-
wśród uczniów: Georges Mathias i Friederike Müller-Streicher
29 X -
koncertuje na dworze królewskim w Saint Cloud, wspólnie z I. Moschelesem
1840
-
cały rok przebywa w Paryżu z G. Sand i w kręgu jej przyjaciół; z G. Sand chodzi na wykłady Mickiewicza w College de France
27 VI -
gra u A. de Custine'a w St. Gratien podczas jednego z licznych wypadów na wieś podparyską
2 VII -
znowu gra u de Custine'a
26 VII -
z G. Sand na próbie Symphonie funebre et triomphale H. Berlioza
12 XII -
z G. Sand na próbie Requiem Mozarta
Lata azylu
(Paryż-Nohant) 1841 - 46
Nohant

1841
15 I -
zaczyna się ukazywać Un hiver au midi de l'Europe, reportaż G. Sand z pobytu na Majorce
20 IV -
H. Heine w Lutece: "przy Liszcie odpadają wszyscy pianiści z wyjątkiem jednego: Chopina, Rafaela fortepianu"
26 IV -
w sali Pleyela recital Chopina ("Koncert majorkański"); grał etiudy, preludia, nokturny, mazurki i Balladę F-dur - z wielkim sukcesem
2 V -
recenzja Liszta w "Gazette Musicale" pełna podziwu, ale powściągliwa
18 VI - 4 XI -
lato w Nohant; gościem G. Sand jest również Pauline Viardot-Garcia
24 VII -
ślub M. Wodzińskiej z Józefem Skarbkiem
11 VIII -
do Fontany: "temu kilka lat co innego mi się śniło, ale się nie wyśniło"
14 VIII -
notuje tańce ludowe (bourrées) na zabawie wiejskiej w Nohant
VI - X -
w Nohant powstają opusy 43 - 49
20 X -
do J. Fontany: "Dziś skończyłem Fantazję - i niebo piękne, smutno mi na sercu - ale to nic nie szkodzi. Żeby inaczej było, może by moja egzystencja nikomu na nic się nie przydała. Schowajmy się na po śmierci"
X - XI -
ukazują się w druku wszystkie skomponowane latem utwory (op. 43 - 49) oraz Polonezy op. 40 dedykowane J. Fontanie
5 XI -
powrót do Paryża na Pigalle 16 (2 oddzielne mieszkania dla Chopina i G. Sand); wśród uczniów Vera Kologrivoff-Rubio oraz najzdolniejszy, 11-letni Károly Filtsch
1842
21 II -
w sali Pleyela doroczny koncert Chopina ze współudziałem P. Viardot-Garcia (kontralt) i A. Franchomme'a; gra Balladę As-dur, Impromptu Fis-dur, Preludium Des-dur, Andante spianato, mazurki, nokturny, etiudy
27 II -
Léon Escudier w "La France Musicale": "Spójrzcie: publiczność wpada w ekstazę i zachwyt; Chopin osiągnął swój szczyt"; wiele podobnych recenzji
20 IV -
umiera J. Matuszyński; śmierć tę "przeżył niemal jak własną" (G. Sand)
6 V - 27 IX -
lato w Nohant; wśród gości E. Delacroix i Stefan Witwicki; z pomysłu Chopina powstaje domowy teatr, z jego żywym udziałem
-
w Nohant powstają opusy 51 - 54
28 IX -
powrót do Paryża, przeniesienie się na Square d'Orléans 9; G. Sand zamieszkuje pod nr 5
1843
17 III -
na koncercie J. Fontany
24 IV -
13-letni K. Filtsch, uczeń Chopina, daje koncert w Paryżu; odnosi następnie wielkie sukcesy w stolicach Europy
22 V - 28 X -
lato w Nohant; powstają: Nokturn Es-dur z op. 55 i Mazurki op. 56
28 V -
Honoré de Balzac: "nie osądzisz Liszta, nie usłyszawszy Chopina, Węgier to demon, Polak to anioł"
29 X -
powrót do Paryża; wśród uczniów: Camille O'Méara-Dubois, Jane W. Stirling oraz Zofia Rosengardt
1844
2 II -
Bohdanowi Zaleskiemu (w dniu imienin) gra świeżo napisaną Berceuse op. 57; wobec S. Witwickiego i in. przyjaciół improwizuje na tematy narodowe (m. in. Jeszcze Polska)
3 III -
"La France Musicale" donosi o ciężkiej chorobie Chopina; zły stan zdrowia trwa całą wiosnę
3 V -
śmierć Mikołaja Chopina; głębokie przeżycie i depresja
28 V - 28 XI -
lato w Nohant; powstaje Sonata h-moll; Chopin zaczyna dawać lekcje 15-letniej Solange
13 VII - 3 IX -
Ludwika Chopin-Jędrzejewiczowa (z mężem) przebywa z Chopinem w Paryżu i Nohant
29 XI -
w Paryżu; wśród uczniów Thomas Telleffsen; funkcję asystentki pedagogicznej pełni M. de Rozieres
21 III -
po raz kolejny słucha z G. Sand Requiem Mozarta
23 III -
słucha z G. Sand i E. Delacroix Die Schöpfung Josepha Haydna
13 VI - 28 XI -
lato w Nohant; wśród gości P. Viardot-Garcia, której śpiewu (hiszpańskie pieśni) słucha "z wielkim uniesieniem"; uczy Solange i gra z nią na 4 ręce; pierwsze poważniejsze nieporozumienia między Chopinem, G. Sand i Maurycym
18 - 20 VII -
do rodziny: "nie stworzony ja jestem do wsi"
-
komponuje Mazurki op. 59 oraz dwie pieśni do słów B. Zaleskiego: Dwojaki koniec i Nie ma czego trzeba; "nic poczciwego robić nie mogę"
29 XI -
powrót do Paryża
24 XII -
do rodziny: "dziś Wigilia Bożego Narodzenia, nasza panna Gwiazdka. Tutaj tego nie znają"
1845/46
-
ciężka zima w Paryżu ("Czasem za parę godzin słońca dałbym parę lat życia")
1846
V - XI -
lato w Nohant, ostatnie, burzliwe, konfliktowe; powstają Nokturny op. 62 i Mazurki op. 63; praca nad Sonatą g-moll op. 65
25 V -
w "Courrier Français" zaczyna się ukazywać powieść G. Sand Lucretia Floriani; postać negatywnego bohatera kojarzono powszechnie z Chopinem
21 VII -
G. Sand do M. de Rozieres: "pewnego dnia wzięłam na odwagę, by wygarnąć prawdę w oczy i zagrozić, że w końcu mogę mieć tego dosyć"

 

Poprzednia strona Spis treści Życie Twórczość Tradycja Następna strona
Poprzednia strona
Spis treści
Życie
Twórczość
Tradycja
Następna strona